Balkan
savaşı Osmanlı'yı çok zayıf düşürmüştü. Modern
sava
 |
|
Sultan
Reşat Cuma namazına giderken
|
ş için gerekli hiç
bir silah yoktu. Hazine tam takırdı. Politik olarak durum
felaketti, Jön Türklerin ilk Liberal demokrat hareketleri beş yıl süren
savaşlar ve boş hazine ile gitgide devlet baskısına dönüşmüştü. Bu güçsüz
durum Osmanlı'yı müttefik aramaya itti. Seçim Almanya ve İngiltere arasında
olacaktı. İngilizler bu beraberlik fikrinden hoşlanmıyordu. Ayrıca Türklerin
baş düşmanı Ruslarla müttefik idiler ve Ruslar da bu beraberliğe karşıydılar
.Bu arada osmanlı halkının parası ile temin edilmeye çalışılan iki zırhlı
savaş gemisine de İngilizler el koydular. Almanlar bunu fırsat bildiler.
Goeben ve Breslau İngilizlerden kaçarak Çanakkale'den içeri girdi. 26
Eylül 1914'de Almanların idaresindeki bir Türk torpidosu Çanakkale'den
çıkmak istedi. Boğazın ağzını tutmuş olan İngilizler müsade etmedi. Bunun
üzerine Alman Weber Paşa adlı bir subay Boğazları tamamen kapadı, mayınlar
döşedi, deniz
fenerlerini söndürttü. Bu hareketlerden Osmanlı hükümetinin sonradan haberi
oldu. Boğazlar enternasyonal kanunlara tabii olduğundan, bu çeşit bir
hareket savaş sebebiydi. Daha sonraki günlerde Osmanlı parlementosunda
büyük münakaşalar oldu. Enver ve Talat paşaların memleketi Almanlara teslim
ettiği ileri sürüldü. Durumu düzeltmek mümkün değildi, Rusya'nın hayat
bağı kesilmişti. Rus buğdayı dünya pazarına açılamıyordu . Istanbul'a
daha çok Alman subay gelmeye başladı
 |
|
Amiral
Souchon ve subayları
|
 |
|
Bahriye
nazırı Cemal paşa
|
Amiral Souchon (Suşon)
komutasındaki Goeben ve Breslau Sivastapol ve Odessa'daki bütün ticari
gemileri batırdı.(Bak Sivastapol baskını)Bu
sırada Serki Doryan kulübünde Briç oynamakta olan Bahriye Nazırı Cemal
Paşa haberi orada öğrendi. 13 Aralık 1914'de İngiliz denizaltısı Çanakkale
boğazına girdi ve Mesudiye zırhlısını batırdı. 2 Ocak 1915'de Ruslar
İngilizlerden Türklerin Kafkaslardaki baskısını azaltmak için Çanakkale'ye
bir gösteri hucumu yapmasını rica etti.Churchill ve Kitchener, Şubat
1915'de İngiliz donanmasının Çanakkaleyi gösteri için değil ama geçip
Istanbul'u alması için zorlamasına karar verdi. Fransız ve Ruslar da
bu fikre katıldılar. 19 Şubat 1915'de ilk hareket başladı. Amiral Carden
komutasındaki 12 gemi boğazı topa tuttu. 25 Şubatta Türk askerleri Kuzeye
çekildi. İngilizler Kumkale ve Helles burnuna çıkıp topları imha ettiler.
Kısa zamanda Türkler toparlandı ve İngilizleri bu iki noktadan kovaladı.
Toplar susturulamadı. Gemiler yeteri kadar yaklaşıp topları imha edemiyordu.
Plan butün ordunun gemilerle boğazı geçip Istanbula varmasıydı. Yeterli
yollar olmadığı için karadan ilerlemek mümkün değildi ve tehlikeliydi.
Büyük tarruz 18 Mart olarak tespit edildi. Bu sırada Amiral Carden depresyona
girdi ve yerine De robeck atandı
|